Truyền thông xã hội có thể chống lại “dịch thông tin” virus corona

Với hàng triệu lệnh đóng cửa, Facebook và Twitter trở thành nguồn thông tin chính của bệnh dịch Covid-19. Đây cũng là nơi xuất hiện nhiều thông tin sai lệch. Làm cách nào để nền tảng này có thể cải tiến?

Cuối tuần qua, có tin đồn vang khắp Massachusetts rằng Thống đốc đang chuẩn bị lệnh để “trú ẩn tại chỗ”. Một nhóm công chúng hoảng loạn đã mua hết nguồn cung cấp giấy vệ sinh, sản phẩm tẩy rửa, mì ống và bơ đậu phộng tại các cửa hàng tạp hóa, trạm xăng và cửa hàng tiện lợi trên toàn tiểu bang. Khi các sự kiện như cuộc diễu hành Ngày Saint Patrick và Boston Marathon bị hủy bỏ hoặc hoãn lại và các quán bar và nơi tụ tập đã bị đóng cửa, Thống đốc Charlie Baker đã trả lời tin đồn: “Mọi người cần lấy tin tức từ những nơi hợp pháp, không phải từ bạn của bạn của bạn bè họ.”

Vậy những tin đồn này đến từ đâu? Trên trang blog của một người được biết tới là nhà lý luận âm mưu đang lan truyền trên phương tiện truyền thông xã hội, có lẽ gây ra cho cư dân những ký ức về vụ đánh bom Boston Marathon như một lời nhắc nhở đau đớn về những gì có thể xảy ra trong một cuộc khủng hoảng.

Giữa hàng loạt lệnh đóng cửa vì tình hình virus corona đang phát triển và ngày càng phức tạp, phương tiện truyền thông xã hội quan trọng hơn bao giờ hết. Với việc cách ly tại chỗ, Facebook, Twitter và các dịch vụ khác đang có một hóa trị hoàn toàn mới làm nền tảng cho cuộc sống hàng ngày - một kênh dẫn quan trọng giữa gia đình, bạn bè và đồng nghiệp, cũng như giải trí rất cần thiết. Khi chúng ta trở nên cô lập hơn về mặt vật lý, phương tiện truyền thông xã hội và web cũng sẽ phải gánh vác nhu cầu thông tin trên thế giới khi ngày càng nhiều người tìm kiếm kịp thời thông tin tại địa phương.

Tuy nhiên, Tổ chức Y tế Thế giới lo ngại rằng trong việc chống lại đại dịch Covid-19, họ cũng phải chiến đấu với một trận dịch, mà nó được định nghĩa là “một sự thừa thãi thông tin” – một số thông tin chính xác còn một một số thì sai lệch – điều này khiến cho việc tìm được nguồn thông tin và hướng dẫn đáng tin cậy trở nên khó khăn hơn khi họ cần.” Trong một cuộc họp báo cuối tuần qua, Thống đốc Baker nhắc nhở mọi người rằng TV và báo chí là những nguồn đáng tin cậy nhất để có được thông tin, và ông cũng cảnh báo không nên dựa vào truyền thông xã hội.

Nếu không có các chiến lược chu đáo để ngăn chặn lan truyền thông tin xấu, sẽ có rất nhiều người hiểu sai vấn đề. Các nền tảng truyền thông xã hội tiếp tục là một lỗ hổng nguy hiểm về kỹ thuật xã hội trong thời điểm bối rối và khủng hoảng này. Khi thông tin khan hiếm, rất nhiều cơ hội cho những kẻ thao túng truyền thông để đánh đổi sự hỗn loạn và sợ hãi.

Quy tắc mới cho công nghệ cũ

Chúng ta đối đầu với một nghịch lý. Cơ sở hạ tầng công nghệ tương tự duy trì tình trạng “dịch thông tin” được tạo ra bởi các công ty nền tảng thu lợi từ sự lan truyền thông tin không ngừng. Đây cũng là những công cụ truyền thông tương tự mà chúng ta phải sử dụng để chống lại nó. Khi các nền tảng thích ứng, tất cả các quyết định thiết kế cũng là chính trị.

Không chỉ các cư dân Hoa Kỳ tìm kiếm thông tin về Covid-19, họ cũng đang ở giữa một chu kỳ bầu cử và chuẩn bị cho cuộc điều tra dân số quốc gia một thập kỷ một lần.  Điều này đã dẫn đến một số quyết định bất thường, chẳng hạn như Louisiana hoãn cuộc bầu cử sơ bộ Dân chủ, ngay cả khi các bang khác đang thận trọng tiến hành. Sự nhầm lẫn về bầu cử sơ bộ, đặc biệt là sau sự kiện Iowacaucus, đã dẫn đến những tin đồn thất thiệt và âm mưu lan truyền trên Twitter. Xáo trộn cách công chúng được thông báo về việc trì hoãn có chủ ý có thể còn tồi tệ hơn. Đồng thời, Facebook đã gỡ bỏ quảng cáo sau khi đảng Dân chủ và các nhà hoạt động kêu gọi chiến dịch tái tranh cử của Tổng thống Trump cho một quảng cáo gây nhầm lẫn, “Tổng thống Trump cần bạn tham gia cuộc điều tra dân số năm 2020 của Quốc hội ngay hôm nay.”

Trong khi đó, người Mỹ da đen tiếp tục bị nhắm đến bởi các chiến dịch thông tin sai lệch với những hậu quả có thể gây tử vong. Chỉ trong tuần này, CNN đã điều tra các kết nối của Nga với một hoạt động gây ảnh hưởng, nơi người châu Phi đóng giả là người Mỹ da đen trên Twitter, Facebook và Instagram trong nỗ lực thu hút người theo dõi và sự chú ý về các vấn đề chủng tộc. Chiến dịch thứ hai liên quan đến thông tin sai lệch về sức khỏe, trong đó những tin đồn không đúng sự thật về người da đen miễn dịch với Covid-19 đang lan truyền cùng lúc với những người nổi tiếng da đen đăng video âm mưu coronavirus.

Đánh giá tác động của thông tin sai lệch là phức tạp, và một khi nó bị chính trị hóa, nó cũng có thể được cường điệu hóa hoặc nói quá. Tuy nhiên, sự xa cách xã hội chắc chắn sẽ khiến khả năng chống lại một trận dịch thông tin trở nên khó khăn hơn, đặc biệt là khi các điểm tiếp xúc của chúng ta với các nước láng giềng giảm dần.

Cách khắc phục dịch thông tin

Làm thế nào các nền tảng có thể tăng? Các công ty truyền thông xã hội phải sắp xếp, xếp hạng và ưu tiên thông tin xác thực và đáng tin cậy hơn bao giờ hết. Chẳng hạn, các công ty web như Pinterest đã giới thiệu các tiêu đề và liên kết trên trang chủ của họ với thông tin về Covid-19.

Nhưng thông tin sai lệch chỉ là về vấn đề nội dung; Nó cũng là một trong những sự truyền tải. Trong tình huống tuyệt vọng, các quan chức chính phủ có thể kích hoạt hệ thống cảnh báo khẩn cấp trên điện thoại di động, truyền hình cáp và radio để tiếp cận công chúng. Tuy nhiên, ngày nay, không có giao thức khẩn cấp như vậy tồn tại cho phương tiện truyền thông xã hội. Khi WHO chiến đấu với dịch virus corona, công chúng cần đảm bảo những thông tin quan trọng nào được ưu tiên?

Các hệ thống cảnh báo khẩn cấp này nên bao gồm các công ty nền tảng xã hội, để có thể truyền thông tin quan trọng. Có nhiều cách khác nhau để đạt được điều này, nhưng việc tái sử dụng cơ sở hạ tầng quảng cáo trực tuyến để đảm bảo rằng người dùng có được thông tin địa phương, kịp thời và đáng tin cậy chỉ là một cách để đáp ứng thách thức này. Các công ty nền tảng cũng có một cửa sổ độc đáo về hành vi địa phương: họ có thể giúp phát hiện ra nhu cầu trong cộng đồng địa phương và kết hợp những người cần thực phẩm và thuốc men với các nguồn lực của khu phố.

Điều quan trọng, không có hệ thống phân phối truyền thông hoàn hảo, điều đó có nghĩa là chúng ta phải sử dụng tất cả để gửi cùng một thông điệp tới công chúng. Đây là cách duy nhất để giữ tin đồn lấp đầy khoảng trống còn lại bởi những câu hỏi chưa được trả lời.

Nền dân chủ của chúng ta và cuộc sống của chúng ta, phụ thuộc vào truyền thông xã hội.

Nguồn: MIT Technology Review